Volksgezondheidenzorg.info

Zoekveld

Vroeggeboorte en laag geboortegewichtCijfers & ContextTrends

Cijfers & Context

7,1% van de baby's te vroeg geboren

Regionaal & Internationaal

Grote variatie aantal vroeggeboorten in EU-landen

Kosten

Uitgaven aan zorg 160 miljoen euro in 2017

Preventie & Zorg

Gezondheid vóór zwangerschap belangrijk

Trend in vroeggeboorten

Trend in vroeggeboorte 2000-2018

Bij levend- en doodgeboren kinderen vanaf 22 weken
JaarVroeggeboorten (<37 weken)
20008,0
20017,9
20027,7
20037,6
20047,7
20057,7
20067,7
20077,5
20087,7
20097,7
20107,8
20117,4
20127,4
20137,6
20147,3
20157,1
20166,9
20177,2
20187,1

Bron: Perined., 2019 afkomstig van Perined

Percentage vroeggeboorten gedaald tussen 2000 en 2018

Het percentage vroeggeboorten (vóór 37 weken zwangerschapsduur) is gedaald van 8,0% in 2000 naar 7,1% in 2018. Dit blijkt uit gekoppelde gegevens van gynaecologen, verloskundigen en kinderartsen (Perined., 2019). Eén van de oorzaken is de daling van het percentage meerlingen, die een grotere kans op vroeggeboorte hebben. Sinds het advies (2004) om minder bevruchte embryo’s terug te plaatsen bij IVF, daalt het percentage meerlingen (Jansen et al., 2006; CBS Bevolkingsstatistiek, via CBS StatLine). De leeftijd van moeders speelt bij deze daling geen rol. De gemiddelde leeftijd van moeders bij geboorte van hun kind is sinds 2004 stabiel rond de 31 jaar (CBS Bevolkingsstatistiek, via CBS StatLine). Het gaat daarbij om het gemiddelde van de leeftijd van alle vrouwen die in een bepaald jaar hun eerste of volgende levend geboren kind hebben gekregen.

Meer informatie

Datum publicatie

24-03-2020

Bronnen en literatuur

Literatuur

  1. Perined. Perinatale zorg in Nederland anno 2018: landelijke perinatale cijfers en duiding. Utrecht: Perined; 2019. Bron
  2. Jansen CW, van Kammen J, Bonsel GJ, Kremer JAM, Evers JLH, Wladimiroff JW. Wetenschappelijke basis voor vruchtbaarheidszorg. Medisch Contact. 2006;61((19)):779-82. Bron

Trend in laag geboortegewicht

Trend in geboortegewicht lager dan 2500 gram 2000-2018

Bij levend- en doodgeboren kinderen vanaf 22 weken
JaarGeboortegewicht <2500 gram
20007,4
20017,3
20027
20036,9
20046,9
20056,8
20066,7
20076,6
20086,6
20096,5
20106,6
20116,4
20126,5
20136,7
20146,5
20156,4
20165,9
20176,2
20186,1

Bron: Perined., 2019 afkomstig van Perined

Percentage baby's met geboortegewicht minder dan 2500 gram daalt

Het percentage baby’s met een geboortegewicht van minder dan 2500 gram is gedaald van 7,4% in 2000 naar 6,1% in 2018. Dit blijkt uit gekoppelde gegevens van gynaecologen, verloskundigen en kinderartsen (Bron: Perined., 2019). Voor een deel hangt de daling samen met de daling in vroeggeboorten, omdat vroeggeboorte en een geboortegewicht van minder dan 2500 gram vaak samen gaan. Maar ook op tijd (vanaf 37 weken) geboren kinderen kunnen een laag geboortegewicht hebben. 

Meer informatie

 

 

Datum publicatie

23-12-2019

Bronnen en literatuur

Literatuur

  1. Perined. Perinatale zorg in Nederland anno 2018: landelijke perinatale cijfers en duiding. Utrecht: Perined; 2019. Bron

Verantwoording

Definities
  • Vroeggeboorte

    In VZinfo definiëren we een vroeggeboorte of prematuriteit als een geboorte (inclusief doodgeboorte) tussen de 22ste en 37ste complete zwangerschapsweek (259 dagen zwangerschapsduur). Van extreme vroeggeboorte is sprake bij een geboorte vóór de 26ste zwangerschapsweek (NVK/NVOG, 2010).

    Bronnen en literatuur

    Literatuur

    1. NVK/NVOG. Richtlijn Perinataal beleid bij extreme vroeggeboorte. Utrecht: Nederlandse Vereniging voor Obstetrie en Gynaecologie (NVOG); 2010. Bron
  • Laag geboortegewicht

    In internationale vergelijkingen wordt de grens van 2500 gram beschouwd als maat voor een te laag geboortegewicht en 1500 gram voor een veel te laag geboortegewicht. Vroeggeboorte gaat vaak samen met een laag geboortegewicht, maar ook op tijd (vanaf 37 weken) geboren kinderen kunnen een laag geboortegewicht hebben. Een geboortegewicht van minder dan 2500 gram valt vanaf ongeveer 37 weken onder het tiende percentiel (P10) op de geboortegewichtcurven (Hoftiezer et al., 2018; Perined, 2017).

     

    Bronnen en literatuur

    Literatuur

    1. Hoftiezer L, Hof MHP, Dijs-Elsinga J, Hogeveen M, Hukkelhoven CWPM, van Lingen RA. From population reference to national standard: new and improved birthweight charts. American Journal of Obstetrics and Gynecology. 2018;220(4):383.e1-383.e17. Bron | DOI
    2. Perined. Perined (Hoftiezer) geboortegewichtcurven. Perined; 2017. Bron
  • Laag geboortegewicht voor zwangerschapsduur

    Een laag gewicht voor de zwangerschapsduur is gedefinieerd als een geboortegewicht onder het 10de percentiel op de geboortegewichtcurven (Hoftiezer-gewichtspercentielen). Deze curven geven weer wat het optimale geboortegewicht is van kinderen geboren bij de betreffende zwangerschapsduur. Hierbij wordt een onderscheid gemaakt naar geslacht (Hoftiezer et al., 2018; Perined, 2017). De curven zijn gebaseerd op de verdeling van kinderen zonder (verhoogd risico op) morbiditeit bij henzelf of hun moeder. Alle pasgeborenen met risicofactoren voor afwijkende foetale groei zijn uitgesloten. Hierbij gaat het om kinderen van moeders met hypertensie, diabetes of overige gezondheidsproblemen, moeders met middelengebruik, zwangerschappen gecompliceerd door placenta-afwijkingen of intra-uteriene infecties, meerlingzwangerschappen en pasgeborenen met congenitale afwijkingen. Ook kinderen geboren na een inleiding of met behulp van een primaire keizersneden zijn uitgesloten. Een laag gewicht voor de zwangerschapsduur wordt in het Engels 'small for gestational age' (SGA) genoemd.

    Bronnen en literatuur

    Literatuur

    1. Hoftiezer L, Hof MHP, Dijs-Elsinga J, Hogeveen M, Hukkelhoven CWPM, van Lingen RA. From population reference to national standard: new and improved birthweight charts. American Journal of Obstetrics and Gynecology. 2018;220(4):383.e1-383.e17. Bron | DOI
    2. Perined. Perined (Hoftiezer) geboortegewichtcurven. Perined; 2017. Bron
  • Groeivertraging

    Van foetale groeivertraging is sprake als een kind zijn eigen optimale geboortegewicht, zijn individuele groeipotentieel, niet heeft kunnen bereiken. Bij dit groeipotentieel speelt ook de aanleg van het kind een rol (Beentjes et al., 2013). Een laag gewicht voor zwangerschapsduur (small for gestational age (SGA)) en foetale groeivertraging (Intra-Uteriene Groei Retardatie (IUGR)) worden vaak als synoniem gebruikt, maar niet elk kind dat groeivertraagd is, is ook SGA en niet elk SGA-kind is groeivertraagd. Van een laag gewicht voor zwangerschapsduur is sprake als een kindje in verhouding tot de zwangerschapsduur te klein is. Dit is gedefinieerd als een geboortegewicht onder het 10de percentiel op de geboortegewichtcurven (Hoftiezer-gewichtspercentielen). Deze curven geven weer wat het optimale geboortegewicht is van kinderen geboren bij de betreffende zwangerschapsduur (Hoftiezer et al., 2018; Perined, 2017).

    Bronnen en literatuur

    Literatuur

    1. Beentjes M, de Roon-Immerzeel A, Zeeman K. KNOV-standaard Opsporing van foetale groeivertraging. Koninklijke Nederlandse Organisatie van Verloskundigen (KNOV); 2013. Bron
    2. Hoftiezer L, Hof MHP, Dijs-Elsinga J, Hogeveen M, Hukkelhoven CWPM, van Lingen RA. From population reference to national standard: new and improved birthweight charts. American Journal of Obstetrics and Gynecology. 2018;220(4):383.e1-383.e17. Bron | DOI
    3. Perined. Perined (Hoftiezer) geboortegewichtcurven. Perined; 2017. Bron
Bronverantwoording
  • Tabel: Bronnen bij de cijfers over vroeggeboorte en een laag geboortegewicht

    Bron

    Indicator in VZinfo

    Gepresenteerde populatie VZinfo

    Meer informatie

    Perinatale registratie

    Vroeggeboorte, geboortegewicht, laag geboortegewicht voor duur van de zwangerschap, foetale sterfte naar zwangerschapsduur of geboortegewicht, neonatale sterfte naar zwangerschapsduur of geboortegewicht, NICU opnamen naar zwangerschapsduur of geboortegewicht

     

    Combinatie van vroeggeboorte en/of laag geboortegewicht voor de duur van de zwangerschap (= Big 2)

    Levend- en doodgeboren kinderen vanaf 22 weken zwangerschap

     

     

     

    Levendgeboren kinderen vanaf 22 weken zwangerschap

    Euro-Peristat

    Vroeggeboorte, geboortegewicht onder de 2500 gram

    Levendgeboren kinderen vanaf 22 weken zwangerschap

    Landelijke Medische Registratie

    Ziekenhuisopname bij vroeggeboorte en laag geboortegewicht

     

    Bronnen en literatuur

    Literatuur

    1. Perined. Perinatale Zorg in Nederland 2017. Utrecht: Perined; 2019. Bron
    2. Euro-Peristat. European Perinatal Health Report. Core indicators of the health and care of pregnant women and babies in Europe in 2015. .; 2018. Bron