Volksgezondheidenzorg.info

Zoekveld

GebitsafwijkingenKostenZorguitgaven

Cijfers & Context

Jongeren met hoge ses vaker gaaf gebit

Regionaal & Internationaal

Tandarts vaakst bezocht in regio Hollands Noorden

Kosten

Zorguitgaven 3,7 miljard euro in 2017

Preventie & Zorg

Systematisch fluoridegebruik centraal bij zelfzorg

Zorguitgaven gebitsafwijkingen naar sector

Zorguitgaven gebitsafwijkingen 2017

ZorgsectorMannenVrouwen
Eerstelijnszorg1641,81805,6
Ziekenhuiszorg106,9113,2
Beheer21,221,9
Overige zorgaanbieders10,94,1
Genees- en hulpmiddelen1,62,1
Overig0,20,4
  • Geraamde cijfers
  • ICD-10 code: K02, K03.2, K04-K05, K08.1 (Gebitsafwijkingen inclusief tandeloosheid)

Ongeveer 3,7 miljard euro naar mondzorg

In 2017 bedroegen de zorguitgaven voor gebitsafwijkingen 3,7 miljard euro. Dit komt overeen met 62% van de totale zorguitgaven van ziekten van het spijsverteringsstelsel en 4,2% van de totale uitgaven van de gezondheidszorg in Nederland in dat jaar. Hiermee staan gebitsafwijkingen in de top drie van de aandoeningen met de hoogste zorguitgaven en werd in 2017 meer geld uitgegeven aan gebitsafwijkingen dan aan aandoeningen zoals beroerte, coronaire hartziekten en diabetes. De hoge zorguitgaven van gebitsafwijkingen zijn te verklaren door het grote aantal behandelingen. De zorguitgaven van de preventieve tandartscontrole worden toegeschreven aan cariës en bijna iedere Nederlander bezoekt weleens de tandarts. Van de zorguitgaven voor gebitsafwijkingen wordt 92% gemaakt in de eerstelijnszorg, waar de tandarts, mondhygiënist en orthodontist onder vallen. Slechts 6% gaat naar ziekenhuiszorg. 

Meer informatie

Zorguitgaven gebitsafwijkingen naar leeftijd en geslacht

Zorguitgaven gebitsafwijkingen 2017

LeeftijdMannenVrouwen
00,90,6
1-415,514,1
5-992,787,1
10-14264,8298,2
15-19173,7165,6
20-2458,366,7
25-2961,771,8
30-3463,875,2
35-3973,287,4
40-4487,6101,1
45-49125,1138,7
50-54140153,7
55-59143158,6
60-64134,4144,1
65-69127,3132,4
70-74101,3107
75-7963,370,7
80-8435,743,8
85-8915,522
90-944,27,2
95+0,61,5
  • Geraamde cijfers
  • ICD-10 code: K02, K03.2, K04-K05, K08.1 (Gebitsafwijkingen inclusief tandeloosheid)

Hoogste zorguitgaven voor tieners

In 2017 werden er voor de leeftijdsgroep 10 tot en met 14 jaar beduidend meer zorguitgaven gemaakt voor gebitsafwijkingen dan voor andere leeftijdsgroepen. Deze piek wordt voornamelijk veroorzaakt door hoge orthodontie uitgaven voor deze leeftijdsgroep. Bij volwassenen werden de hoogste zorguitgaven gemaakt voor de leeftijdsgroepen van 45 tot en met 69 jaar. De verdeling van zorguitgaven naar leeftijd verschilt weinig tussen mannen en vrouwen. In totaal werden er iets meer zorguitgaven gemaakt voor vrouwen dan voor mannen, respectievelijk 52 en 48%. In 2017 bedroegen de totale zorguitgaven voor gebitsafwijkingen 3,7 miljard euro. 

Meer informatie

Verantwoording

Definities
  • Gebitsafwijkingen

    ‘Gebitsafwijkingen’ is de verzamelnaam voor aandoeningen in de mond, aan de tanden, tandvlees of het steunweefsel rond tanden en kiezen. De drie meest voorkomende gebitsafwijkingen zijn:

    • cariës (tandbederf, ICD-10-code K02)
    • erosieve gebitsslijtage (ICD-10-code K03.2)
    • arodontale afwijkingen (gingivitis en parodontitis; ICD-10-code K05). 

    Deze gebitsafwijkingen kunnen uiteindelijk resulteren in tandeloosheid.

  • Cariëservaring

    Cariëservaring is een maat voor de ernst van tandbederf. Het is de som van het aantal onbehandelde en behandelde cariëslaesies (al dan niet gevuld of getrokken). Er zijn verschillende indices om deze 'cariëservaring' in uit te drukken.

    • indices voor het melkgebit, deze worden in kleine letters uitgedrukt: dmfs- en dmft-index
    • indices voor het blijvend gebit, deze worden in hoofdletters uitgedrukt: DMFS- en DMFT-index

    Cariëslaesies kan men tellen per tandvlak (‘surface’) of per aangedaan gebitselement (‘tooth’). Vlakken of elementen met een caviteit (‘decayed’) worden afzonderlijk geteld, evenals gevulde vlakken of elementen (‘filled’) en vlakken of elementen die verloren gingen door cariës (‘missing’). Het aantal afzonderlijke cariëslaesies wordt opgeteld en voor alle tandvlakken samen uitgedrukt als de DMFS-index en voor alle gebitselementen samen als de DMFT-index. Ongevulde cariëslaesies die zich tot het glazuur beperken worden daarbij meestal buiten beschouwing gelaten.

  • Gingivitis en parodontitis

    Parodontale afwijkingen zijn te verdelen in:

    • gingivitis: ontsteking van het tandvlees
    • parodontitis: ontsteking van het steunweefsel rond de tanden en kiezen

    Gingivitis is het voorstadium van parodontitis. Deze aandoeningen worden, net als cariës, door bacteriën in de tandplaque veroorzaakt. Parodontitis gaat gepaard met terugtrekkend tandvlees en verlies van collageenvezels (bindweefsel) in het wortelvlies. Tanden en kiezen hechten via het wortelvlies aan het bot. Bij voortschrijdende aantasting van het wortelvlies wordt de spleet tussen de tand en het tandvlees (de 'pocket') dieper. Daardoor neemt de hechting van de wortels af en kan het gebitselement op den duur los gaan staan.

  • Fluoride

    Fluoride is een natuurlijke stof die mineralisatie van tandglazuur bevordert, en daardoor de tanden en kiezen minder kwetsbaar maakt voor de inwerking van zuren. Bij een pH (zuurgraad) boven de 5,5 bevordert fluoride re-mineralisatie bij geringe aantasting van tandglazuur. Het poetsen met fluoridehoudende tandpasta en de eventuele toepassing van fluoridelak voorkomt gaatjes in tanden en kiezen (Walsh et al., 2010).

    Bronnen en literatuur

    Literatuur

    1. Walsh T, Worthington HV, Glenny A-M, Appleby P, Marinho VCC, Shi X. Fluoride toothpastes of different concentrations for preventing dental caries in children and adolescents. London: Cochrane Library; 2010. Bron
Bronverantwoording
  • Bronnen bij de cijfers over gebitsafwijkingen

    Tabel: Bronnen bij de cijfers over gebitsafwijkingen

    Bron Indicator in VZinfo Gepresenteerde populatie Meer informatie
    Signalement Mondzorg Aantal kinderen/jongeren met gaaf (melk)gebit en met cariëservaring  5 – 20-jarigen Signalement Mondzorg
    Kies voor Tanden Aantal kinderen/jongeren met gaaf (melk)gebit en met cariëservaring  5 – 20-jarigen TNO Kies voor Tanden
    CBS StatLine Aantal mensen met volledige gebitsprothese Nederlandse bevolking  Gebruik medische voorzieningen  

    CBS-Gezondheidsenquête

    Aantal mensen dat in bepaalde periode de tandarts (per GGD regio), mondhygiënist of orthodontist  bezocht

    Nederlandse bevolking  CBS-Gezondheidsenquête